Bezoek aan Oudeschild, maart 2001

Oudeschild is de haven van Texel. Het ligt op een ideale plek daarvoor, omdat de diepe Texelstroom, een van de belangrijkste en diepste geulen van de Waddenzee er vlak langs stroomt. Geen wadlopen hier dus bij Oudeschild... Vroeger was dit gebied de zogenaamde rede van Texel, waar schepen konden afmeren om drinkwater in te slaan.

Ligging van Oudeschild. (Foto: Pieter de Vries, Special Air Photo Services)

En drinkwater werd er verhandeld! Dicht bij Oudeschild ligt het "Hoge berg" gebied. Dit gebied is een zogenaamde keileembult, waaronder zandgrond ligt, die het regenwater filtert. Aan de voet van de Hoge Berg ligt het landhuis Brakestein. Aan de voorkant van Brakestein liggen enkele waterputten, waar vers water uit de grond gehaald werd, en wat vervolgens via het schillepaadje, een klein kanaaltje, in tonnen vervoerd werd naar Oudeschild. Daar werd het vervolgens op de schepen geladen. De meeste van die schepen hadden een reis van maanden voor de boeg, omdat ze naar Oostindië gingen. Pas bij Kaap de Goede Hoop, halverwege de reis, werd er opnieuw water en proviand ingeslagen. Water van Texel was beroemd om de zuiverheid, door het hoge ijzergehalte en was stukken beter dan het smerige grachtwater van Amsterdam. Een aardig voorbeeld van de drukte rond Texel en de risico's die het liggen op de rede van Texel had, was de grote storm van 1593, waarbij verschillende schepen van hun ankers vlogen en tegen andere schepen aan beukten. Honderden zeevaarders verdronken toen en 44 schepen zonken. Een van de zwaarst getroffenen was een graanhandelaar, de Amsterdammer Roemer Visscher. Hij kreeg niet lang na die zware storm een dochter en noemde haar Maria Tesselschade, naar deze zware verliespost. Zij is nu ook nog bekend, want ze werd een beroemde dichteres.

Laan vanaf de Hoge Berg	Waterputten

Landgoed Brakestein

Kanaaltje waarover water werd vervoerd	van Brakestein naar Oudeschild

De rede van Texel en de waterputten waren zo waardevol dat Willem van Oranje begon met het aanleggen van de Texelse schans bij Oudeschild. Deze schans ligt er nu nog, maar is in de loop der eeuwen verschillende keren uitgebreid en veranderd.

De Schans, het fort van Texel	Gemaal bij de Schans

Het dorp Oudeschild

Oudeschild is de enige haven van Texel, als je de veerhaven niet meetelt tenminste. Er is een kleine vloot van garnalenkotters. Het leuke is dat je daar ook een rondje mee kunt meevaren.

Haven van Oudeschild